Collegegeld

In het hoger onderwijs moet je collegegeld betalen aan de hogeschool of universiteit. Bij een door de overheid gefinancierde hoger onderwijsinstelling in Nederland is het collegegeld voor bepaalde groepen vastgesteld. Afhankelijk van jouw situatie betaal je wettelijk collegegeld, verhoogd wettelijk collegegeld of instellingscollegegeld.

Wettelijk collegegeld

Je betaalt het wettelijk collegegeld als je voldoet aan elk van de voorwaarden:

  • je voldoet aan de nationaliteitsvereiste. Dit houdt in dat je de nationaliteit bezit van een land dat deel uitmaakt van de Europese Economische Ruimte (EER) of de Surinaamse of Zwitserse nationaliteit. Je valt ook onder de nationaliteitsvereiste als je een familielid bent van in Nederland wonende EU-burgers die niet de EER-nationaliteit hebben of als je een verblijfsvergunning bezit op basis waarvan je in aanmerking komt voor studiefinanciering; en

  • je woont in Nederland, België, Luxemburg, of één van de Duitse Bondsstaten Noord-Rijnland-Westfalen, Nedersaksen of Bremen; en

  • je hebt bij de aanvang van het studiejaar van je bacheloropleiding nog niet een bachelordiploma of masterdiploma behaald en bij aanvang van het studiejaar van je masteropleiding nog geen masterdiploma; en

  • je staat ingeschreven voor een bekostigde opleiding aan een universiteit of hogeschool.

Als je gedurende het studiejaar niet meer voldoet aan de vereisten omtrent woonplaats/nationaliteit kan de instelling alsnog instellingscollegegeld in rekening brengen.

Het wettelijk collegegeld geldt ook als:

  • je na het afronden van een studie nog een tweede bachelor of een tweede master in de zorg of in het onderwijs wilt volgen en je nog geen diploma hebt behaald in (één van) deze richtingen. Om te bepalen of een opleiding een zorg- of onderwijsopleiding is, kun je het centraal register opleidingen hoger onderwijs (Croho) raadplegen.

  • je een tweede hbo-bachelor of een tweede hbo- of wo-master bent gestart tijdens een eerste studie, en deze parallel aan een eerste studie volgt. Na afronding van de eerste studie betaal je instellingscollegegeld voor de tweede studie, maar tot en met studiejaar 2012-2013 bestaat er een regeling die het tarief tot de hoogte van het wettelijk collegegeld beperkt.

  • je na een hbo-bacheloropleiding overstapt naar een masteropleiding aan een universiteit en daarvoor een schakelprogramma nodig hebt, ingepast in een bachelorprogramma van een universiteit.

Verhoogd wettelijk collegegeld

Als je een bacheloropleiding (hbo 4 jaar, wo 3 jaar) en/of een masteropleiding doet, krijg je per opleidingsfase een jaar extra de tijd om te studeren tegen het normale wettelijk collegegeld. Na deze uitlooptijd ga je het tarief voor langstudeerders betalen: voor het studiejaar 2012/2013 is dit het wettelijk collegegeld plus € 3.063,- extra.
De maatregel geldt voor alle studenten die staan ingeschreven aan een opleiding in het hoger onderwijs en die wettelijk collegegeld moeten betalen. Daarbij telt alleen de inschrijving voor een bekostigde opleiding. Bekostigd wil zeggen een door het Ministerie van OCW gefinancierde opleiding.
Er bestaat een aantal uitzonderingen op de langstudeerdersmaatregel.

Instellingscollegegeld

In alle andere gevallen dan hierboven genoemd moet je instellingscollegegeld betalen; de hoogte is minimaal de hoogte van het wettelijk collegegeld en het wordt vastgesteld door de hogeschool of universiteit. Alleen voor ‘joint degrees’ met een buitenlandse instelling mag een instelling een lager collegegeld vragen.

Het instellingscollegegeld kan per onderwijsinstelling verschillen, en binnen een instelling ook per opleiding en groep studenten. OCW geeft hier geen richtlijnen voor. Er zijn instellingen die het instellingscollegegeld gelijkstellen aan het wettelijk collegegeld en instellingen die een hoger collegegeld vragen. Als je een hbo-bachelordiploma hebt behaald en je schrijft je in voor een schakelprogramma (premaster), betaal je instellingscollegegeld ter hoogte van het wettelijk collegegeld.

Het instellingscollegegeld geldt zowel voor voltijdse, als voor deeltijd- of duale opleiding in het hoger onderwijs.

Tot en met studiejaar 2012-2013 bestaat de ‘subsidieregeling tweede graden hbo en wo’. Dat houdt in dat onder bepaalde voorwaarden het instellingscollegegeld ter hoogte van het wettelijk collegegeld geldt:

  • voor een tweede hbo-bachelor, een tweede hbo-master en een tweede wo-master
  • als je tweede opleiding is gestart vóór het behalen van je diploma voor de eerste opleiding
  • en als je onafgebroken voor de tweede opleiding ingeschreven bent. 

De regeling geldt ook voor een tweede opleiding in zorg of onderwijs, als je daar al een diploma in gehaald hebt.

Geen collegegeld

Tijdens een bachelor of master kan je vakken volgen van een andere opleiding of een complete tweede opleiding (aan dezelfde of een andere instelling) zolang je nog geen diploma hebt behaald. Hiervoor kan geen extra collegegeld worden gevraagd naast het wettelijk collegegeld dat al betaald wordt voor de eerste bachelor of master.

Bedragen collegegeld

Het wettelijk collegegeld bedraagt:
a. voor een voltijdse opleiding

  • voor het studiejaar 2011/2012 1.713 euro.

  • voor het studiejaar 2012/2013 1.771 euro;

b. voor een deeltijdopleiding of een duale opleiding

  • voor het studiejaar 2011/2012 een bedrag tussen de 961 en 1713 euro. Dit bedrag wordt door de instelling vastgesteld.

  • voor het studiejaar 2012/2013 een bedrag tussen de 1003 en 1771 euro. Dit bedrag wordt door de instelling vastgesteld.

Het verhoogd wettelijk collegegeld (langstudeerders) bedraagt:

  • voor een voltijdse opleiding in het studiejaar 2012/2013  4834 euro  (= 1771  euro + 3063 Euro)
  • voor een deeltijd- of duale opleiding in het studiejaar 2012/2013 een bedrag tussen 4066 en 4834 euro

Het (verhoogd) wettelijk collegegeld wordt jaarlijks geïndexeerd.

Collegegeldkrediet

Je betaalt het collegegeld aan je onderwijsinstelling. Om het collegegeld te kunnen betalen, kun je naast studiefinanciering ook collegegeldkrediet aanvragen. Dit is een maandelijkse lening die is afgestemd op de hoogte van je collegegeld.

Ben je langstudeerder en moet je verhoogd wettelijk collegeld betalen? En heb je nog recht op studiefinanciering? Dan kun je het volledige collegegeld plus de verhoging lenen via het collegegeldkrediet. Aanvragen van het collegegeldkrediet voor de verhoging kan nu nog niet. Medio 2012 kun je de lening regelen via Mijn DUO.

Ben je langstudeerder en heb je geen recht meer op studiefinanciering, dan kun je alleen de verhoging van het collegegeld lenen (het collegegeld zelf dus niet) via het collegegeldkrediet. Deze lening is alleen mogelijk tussen 1 september 2012 en 1 september 2014; het is een overgangsregeling voor de studiejaren 2012-2013 en 2013-2014. Aanvragen kan nu nog niet. Medio 2012 is het aanvraagformulier beschikbaar op onze site.